Gürcan Banger: Blog

Aklı Kullanmak, Yaratıcı Düşünmek

Gürcan Banger 

Facebook’ta paylaş
Twitter’da paylaş
Duygu Güncesi *** YENi ***

İngilizce (orijinal) baskısı Penguin Books yayınları arasında 2006’da yapılmış. Türkçe olarak ilk kez Nisan 2007 tarihinde basılmış. Mayıs 2007’de ise ikinci baskısını yapmış. Elimde ikinci baskısı var. Piyasaya çıkışından okumama kadar 5-6 ay geçmiş. Ama gene de bu kitabı geç fark etmiş olmaktan dolayı kendi adıma üzgünüm. Bir çırpıda okunuveren kitap, insanın bir anda kendisi ve çevresiyle ilgili sorularla dolmasına neden oluyor.

Yazarın Adı Paul Arden. Orijinal adı “Whatever You Think, Think The Opposite” olan kitap, Boyner Yayınları arasında “Aklını Kullan, Aksini Düşün” ismiyle yayınlanmış. Bir kitap olduğu kadar bir görsel sergiyi (hatta gösteriyi) andırdığını söylemek mümkün. Okunması kolay ama kitabı oluşturan az sayıdaki cümlenin her birinde durup derinlemesine düşünmek ve sorgulamak gerekli.

2005 yılında Phaidon Yayınevi’nin kitapları arasında basılmış ve en çok satan kitaplar arasına girmiş, “It’s Not How Good You Are, Its How Good You Want to Be (Ne Kadar İyi Olduğun Değil, Ne Kadar İyi Olmayı İstediğin Önemli)” isimli bir kitabı daha var. Bu kitabın Türkçesine rastlayamadım. Sanırım çevrilmemiş.

Arden’in “Aklını Kullan, Aksini Düşün” kitabının ismine bakarak bir kişisel gelişim kitabı ile karşı karşıya olduğunuz düşüncesine kapılmayın. Gerçi haksız da sayılmazsınız. Nasıl yaşamanız gerektiğini söyleyen o denli çok kişisel gelişim kitabı var ki kitapçı raflarında. Neredeyse bir makinenin işleyişi gibi, günlük yaşamınızı tanımlamaya çalışıyorlar.

Paul Arden, bir sanat yaratıcı yönetmeni ve fotoğraf ustası. Ünlü Saatchi & Saatchi Londra firmasında önemli işler yapmış. Kitabın kapağındaki bir tanıtım gerçekten içeriği doğru tespit ediyor. Yazar, “herkesin aksine gitmekten, doğrunun yanlış olabileceğinden, bildiklerini unutmaktan, hata yapmaktan, dengeleri bozmaktan, egonu beslemekten, herkesin senden istediğinin tersine kendi istediğini yapmaktan ve bu şekilde istediğin her şeyi elde edebileceğinden bahsediyor.”

Kitap genel olarak bir fikrin (mesajın) karşılıklı verildiği ‘iki sayfalar’ halinde düzenlenmiş. Çoğu zaman sol sayfada yazı, sağ sayfada ise bir resim var. Bunlar arasında beni düşünmeye ve sorgulamaya sevk edenlerden birisi, 19’uncu yüzyılda yaşamış olan İngiliz yazar Oscar Wilde’ın sözlerinin düzenlendiği bir ‘ikili sayfa’ oldu. Dünya edebiyatının en çok okunan ve o denli ‘ilginç’ yazarlarından birisi olan Wilde şöyle diyor: “Çoğu insan, birbirinin aynıdır. Onların düşünceleri başkalarının fikirleridir. Onların hayatları taklit, tutkuları alıntıdır.” Sayfanın sonunda can alıcı soruyu ise Paul Arden soruyor: “Senin fikrin ne?”

Yazarın, “Pervasızca Yaşamak Üzerine” adını verdiği bir başka ikili sayfada çarpıcı şu sözlerini de aktarmak isterim: “Çocukken yüzemediğimize aldırmadan suya atlarız. Korkmayız. Ya yüzeriz ya da boğuluruz. Otuz yaşından önce başımıza gelenler, hayatımızın geri kalanını etkiler.”

“İlki: Kendimizin ve kendi düşüncelerimizin farkına varırız. Aklımız başımıza gelir. İkincisi: Yeni olgun kişiliklerimizle, daha ağırbaşlı davranışlar sergileriz. Artık birer yetişkinizdir.”

“Pervasızlık ve risk kavramları, olgunlukla geçinemez. Risk, dikkatlice ölçülüp tartılması gereken bir kavrama dönüşür.”

Bu ikili sayfanın sağ tarafındaki resim için şu not yazılmış: “Sanatçı Yves Kline, kendini boşluğa bırakırken. 1960” Resimde ne olduğunu merak ediyorsanız, kitabı görmelisiniz. Arden’in görsel yapıtını yazıya dökerek ona yeterince haksızlık yapıyorum zaten; daha fazlasını yapmak istemem.

Kanımca, Paul Arden’in Boyner Yayınları arasında ikinci baskısı yapılan “Aklını Kullan, Aksini Düşün” isimli yapıtı, ‘çılgın’ içeriği yanından bir kitabın görsel olarak hangi niteliklere ulaşabileceği konusunda da iyi bir örnek oluşturuyor. Hem kendini ‘okur’ diye tanımlayana öneririm hem de ‘iyi bir yazar’ olmayı hedefleyene…